Editie Migraine
Gebruik van een AI-programma (Autoscriber) op de polikliniek neurologie
Inleiding
In de afgelopen maanden heeft een aantal vakgroepen in het Zaans Medisch Centrum (ZMC), waaronder de vakgroep neurologie, meegedaan met een pilot om het AI-programma Autoscriber in te zetten tijdens poliklinische consulten. Het programma zet een gesprek tussen arts en patiënt om in een transcript en maakt hier vervolgens een samenvatting van. De pilot is dermate positief uitgevallen dat het ZMC heeft besloten Autoscriber aan te schaffen en voor alle artsen beschikbaar te maken op de polikliniek. We vinden het belangrijk om hierbij aan te geven dat we erg blij zijn met het gebruik van het AI-programma, maar dat we zelf geen enkel belang hebben in het bedrijf.
Hoe werkt het AI-programma?
Tijdens het consult zet de specialist een microfoon aan in de spreekkamer. Het programma neemt het gesprek op, zet deze om in tekst en vat deze samen. Het eindproduct is een transcript waarbij het programma automatisch herkent wie de patiënt en wie de dokter is. Aan het einde van het consult wordt de opname gestopt. Er zijn meerdere standaardformats beschikbaar die zowel voor de opname als ook achteraf gekozen kunnen worden. Het programma maakt een samenvatting van het consult waarbij de informatie automatisch over verschillende kopjes verdeeld wordt. Zo komt de voorgeschiedenis automatisch geordend met jaartal onder dit kopje. De meeste informatie komt uiteraard onder anamnese, maar familiaire aandoeningen komen onder “familieanamnese”, informatie over middelengebruik onder ”intoxicaties” en het werk en de gezinssamenstelling van de patiënt onder “sociale anamnese”. Het is mogelijk de bevindingen van lichamelijk en neurologisch onderzoek te benoemen tijdens het onderzoek, deze worden dan weergegeven onder lichamelijk onderzoek. Alle uitleg die je als arts geeft over de conclusie en het beleid wordt ook samengevat. Naast formats voor een poliklinisch consult zijn er ook formats voor een familiegesprek of spoedeisende hulp (SEH) opvang.
De ontwikkelaar geeft aan dat er geen opslag van data plaatsvindt en dat zowel de bronwoorden als het transcript worden verwijderd na afronding van het gesprek.
Het AI-programma bij hoofdpijnpatiënten
Het is een handige tool om te gebruiken bij een eerste hoofdpijnconsult. De verschillende onderdelen van de anamnese komen dan gestructureerd bij de relevante kopjes terecht. Bij het neurologisch onderzoek, wat vaak normaal is bij patiënten met hoofdpijn, is het vaak sneller en gemakkelijker een standaardtekst te gebruiken en zo nodig aan te passen. Bij een herhaalconsult bij een hoofdpijnpatiënt heeft Autoscriber minder meerwaarde, omdat het beloop in tekst toch vaak relatief minder woorden kent. Uitleg aan de patient aan de hand van het (digitale) hoofdpijndagboek is momenteel ook nog lastig goed te incorporeren voor het AI-programma, en wordt in het ZMC nog niet gebruikt.
Voordelen van het gebruik van het AI-programma
Quote
Een ander vrij logisch voordeel is tijdswinst en consultuitwerking en andere administratie. In onze ervaring zit de grootste winst in de consulten bij nieuwe patiënten en bij herhaalconsulten bij patiënten met chronische aandoeningen. Bij nieuwe patiënten wordt vaak een uitgebreide anamnese afgenomen waarin je veel informatie verzamelt. Daarnaast bespreek je aan het einde van het consult een voorlopige conclusie en een plan. Soms geef je ook uitleg over een werkdiagnose of bespreek je bij welke symptomen patiënten weer contact moeten opnemen. Het is heel fijn dat de microfoon al deze informatie opneemt en hier een verslag van maakt. Hierdoor staat precies in de status wat er besproken is. Wij konden beide voorafgaand aan gebruik van Autoscriber over het algemeen goed meetypen tijdens een anamnese, tenzij de anamnese in het Engels was en de verslaglegging in het Nederlands. Ook hier biedt Autoscriber voordelen: je kunt aangeven dat het gesprek in het Engels gevoerd wordt en na afloop wordt dan nog steeds een Nederlandse samenvatting gemaakt.
Nadelen
Er zijn nog een aantal uitdagingen voor het optimale gebruik van Autoscriber binnen de neurologie. Op de polikliniek neurologie komen relatief veel patiënten met cognitieve stoornissen. Regelmatig komt de patiënt dan ook samen met een familielid of mantelzorger. Autoscriber werkt met rolherkenning en niet met stemherkenning. In de praktijk betekent dit dat het programma de patiënt en mantelzorger als 1 persoon ziet. Het is dus niet mogelijk om in een samenvatting een anamnese en hetero-anamnese uit te splitsen. Daarnaast komt het voor dat een familielid aangeeft zelf ook bepaalde klachten te hebben. Autoscriber geeft dan aan dat de patiënt hier last van heeft.
Elke arts heeft zijn eigen schrijfstijl. Het is niet mogelijk de schrijfstijl per arts aan te passen. Er zijn wel formats die de anamnese meer als verhaal of juist meer met bulletpoints aangeven. In de pilot kwam dit voor sommige artsen van andere vakgroepen als nadeel naar voren. Als vakgroep moet dus een vakgroepbreed format m.b.t. schrijfstijl worden gehanteerd.
Quote
In het ZMC zien we op de polikliniek ook een vrij grote populatie anderstaligen. Onze ervaring is dat Autoscriber niet prettig werkt op het moment dat de patiënt in zijn eigen taal spreekt en er iemand aanwezig is om te tolken. Dit levert vaak fouten op doordat de andere taal ook als Nederlands geïnterpreteerd wordt waardoor er vreemde informatie in de samenvatting terecht komt.
Concurrenten
Uiteraard is Autoscriber (autoscriber.com) niet het enige programma dat werkt met spraak naar tekstherkenning voor de zorg. Er zijn ook verschillende andere programma’s in omloop, waaronder Sonix (sonix.ai/nl) en Juvoly (juvoly.nl). Sonix wordt al enige tijd in met name de Verenigde Staten gebruikt, maar is ook beschikbaar voor de Nederlandse markt. Juvoly is een Nederlands programma dat vooral in huisartsenpraktijken wordt gebruikt. Volgens de website gebruikt 1/3 van alle huisartsenpraktijken momenteel deze software. Wij kunnen de verschillende programma's niet met elkaar vergelijken, omdat we er slechts 1 gebruikt hebben.
Tips and tricks bij het gebruik van een AI-tool
- Herhaal relevante informatie die de patiënt vertelt;
- Als de patiënt bepaalde klachten aanwijst, bijvoorbeeld een plek die pijnlijk is, zeg dan hardop waar deze plek zich bevindt;
- Spreek namen van medicatie duidelijk en rustig uit;
- Zet de microfoon tijdelijk uit of Autoscriber op pauze als je tussendoor een telefoontje moet aannemen of met iemand overlegt;
- Lees verslagen altijd na: controleer of de weergegeven informatie correct en volledig is.
Conclusie
De komende jaren zal AI steeds meer toegepast gaan worden in de spreekkamer. Spraak naar tekst toepassingen zullen zorgen voor minder administratielast en daardoor hopelijk ook een beter contact met de patiënt tijdens het consult.

